10 tác dụng của cây cối xay: Nhà ai cũng nên trồng trong vườn

Cây cối xay là loại cây mọc hoang, tuy có nhiều công dụng với sức khỏe nhưng lại ít được biết đến. Trong bài viết dưới đây, CCV PHARMA sẽ cho các bạn biết tác dụng của cây cối xay là gì và cách sử dụng ra sao nhé!

Mô tả về cây cối xay.

Trước khi tìm hiểu tác dụng của cây cối xay là gì. Chúng ta cùng tìm hiểu những đặc điểm của loại thảo dược này.

  • Tên gọi khác: cây dằng xay, cây quýnh ma, kim hoa thảo, ma bản thảo, ma mãnh thảo, phao tôn (Tày), co tó tép (Thái), nhĩ hương thảo…
  • Tên khoa học: Abutilonindicum (L.) Sweet, họ bông – Malvaceae
  • Là cây thân thảo, sức sống mãnh liệt, thường mọc thành những bụi cao từ khoảng 1-1,5m, thân cây có lông mềm hình sao. Lá cây cối xay hình tim, có cuống dài, mép khía răng, lá mọc so le nhau.
  • Hoa có màu vàng, mọc riêng lẻ ở kẽ lá, cuống gấp khúc, quả của cây cối xay nhìn giống như cái cối xay nên mới có tên gọi như vậy.
  • Hạt quả cối xay có hình thận, màu đen nhạt và nhẵn.
  • Cây cối xay mọc nhiều ở các nước nhiệt đới Châu Á. Cây mọc hoang nhiều nơi ở Việt Nam, thường mọc lẫn với các loại cây bụi thấp khác ở ven đồi, bờ nương rẫy, bờ rào…
  • Cây non mọc từ hạt, nảy mầm và sinh trưởng nhiều nhất vào tháng 3-5. Sau khi thu chặt cành, phần gốc còn lại của cây có thể tiếp tục tái sinh.
  • Bộ phận sử dụng: Phần trên mặt đất của cây cối xay được đem đi phơi hoặc sấy khô, gồm những phần thân, lá, cành, quả. Phần này sau khi làm khô sẽ được tán thành bột để dùng dần.
Cây cối xay
Cây cối xay

Tác dụng của cây cối xay.

Cây cối xay có tác dụng gì, được sử dụng ra sao để điều trị bệnh lý? Chúng ta cùng tìm hiểu nhé.

  • Trong cây cối xay có chứa các flavonoid (gossypin, gossypetin, cyanidin – 3 – rutinoside), hợp chất phenol, acid amin, acid hữu cơ, đường. Ngoài ra, lá cây cối xay có chứa nhiều chất nhầy và asparagine.
  • Trong hạt của cây xối xay có chứa 1,6% raffinose và 4,21% dầu nửa khô. Trong đó, chủ yếu là glycerid của các palmitic, acid linoleic, oleic, stearic. Rễ cây có chứa dầu béo, β-amyrin, β- sitosterol và một alcaloid chưa xác định.
Cây cối xay có tác dụng thanh nhiệt tuyệt vời
Cây cối xay có tác dụng thanh nhiệt tuyệt vời

Theo nghiên cứu của Y học hiện đại, cây cối xay có những tác dụng:

  • Hạ sốt: Theo các tài liệu từ Ấn Độ, dịch chiết từ cây cối xay có công dụng hạ nhiệt và có ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương.
  • Chống viêm: Trong thí nghiệm với chuột cho thấy, tác dụng ức chế viêm rất tốt. Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, các cán bộ quân dân đã phát hiện khả năng chống viêm cực mạnh của loại thảo dược này, đặc biệt là chữa đau viêm khớp.
  • Nhuận tràng: Hạt của cây cối xay có tác dụng nhuận tràng rất tốt.
  • Hỗ trợ điều trị loét dạ dày: Nguyên nhân gây ra tình trạng này chủ yếu là do sự mất cân bằng giữa 2 yếu tố bảo vệ và phá hủy trong dạ dày. Nghiên cứu cho thấy dịch chiết cây cối xay có tác dụng làm giảm bài tiết axit dạ dày, làm giảm loét khá đáng kể.
  • Hỗ trợ điều trị Tiểu đường: Cây cối xay được chứng minh là có khả năng làm giảm đáng kể sự đề kháng insulin nhờ việc kích hoạt thụ thể PPARγ.

Một số bài thuốc có cây cối xay.

  • Chữa đau tai: 60g cây cối xay hoặc 20-30g quả, đem nấu với thịt lợn ăn.
  • Chữa tật điếc: Rễ cây cối xay, mộc hương, vọng giang nam, mỗi vị 60g, đem nấu với đuôi lợn dùng để ăn.
  • Chữa kiết lỵ, mắt có màng mộng: Quả cây cối xay và hoa mào gà, mỗi vị 30g đem sắc uống.
  • Phụ nữ sau khi sinh bị phù thũng: Lá cây cối xay 20-30g, ích mẫu 12-16g, đem tất nấu với 300ml nước tới khi còn 150ml, chia làm 2 lần uống trước bữa ăn.
  • Chữa cảm sốt, nhức đầu do phong nhiệt: Cây cối xay 12-16g, kinh giới 8g, bạc hà 6g, kim ngân hoa, lá tre 8g 12g đem sắc với 750 ml nước cho tới khi còn 250ml, đem chia làm 2 phần, uống trước bữa ăn.
  • Chữa bí tiểu, tiểu buốt, tiểu rắt: Cây cối xay 30g, rễ tranh 20g, bông mã đề 20g, râu bắp 20g, rau má 12g, cỏ mần trầu 8g đem sắc với 650ml nước cho tới khi còn 250ml, chia 2 phần uống trước bữa ăn.
  • Chữa đau, ù tai, thính lực giảm: Quả cối xay 30g hoặc toàn cây tươi 60g, đem nấu thành canh cùng với thịt lợn nạc để ăn với cơm.

Bài thuốc hỗ trợ xương khớp, bệnh trĩ và dị ứng.

  • Hỗ trợ điều trị đau nhức xương khớp: Lá cây cối xay khô 5g, rau muống biển 3g, rễ cây xấu hổ 5g, rễ cỏ xước 3g, lá lốt 3g, lá lạc tiên 3g, đem hãm nước, uống thay trà trong ngày, uống liên tục 1 tháng.
  • Hỗ trợ điều trị trĩ:200g rễ cây cối xay sắc nước thật đặc, uống khoảng 1 cốc. Còn lại đem xông hậu môn lúc đang nóng, khi nước nguội dần. Còn hơi ấm thì dùng rửa, ngày xông rửa 5-6 lần.
  • Chữa mày đay, dị ứng: 30g toàn cây cối xay, thịt lợn nạc 100g, đem hầm chín ăn. Ăn liên tục trong 7-10 ngày.
Cây cối xay chữa được rất nhiều bệnh thường gặp
Cây cối xay chữa được rất nhiều bệnh thường gặp

Lưu ý, thận trọng khi dùng.

Như bất kỳ loại thảo dược nào khác, dù có nhiều công dụng tốt với sức khỏe. Nhưng khi sử dụng chữa bệnh đều sẽ cần lưu ý vì tùy cơ địa hay tình trạng sức khỏe. Mà có liều lượng dùng khác nhau tránh gây tác dụng phụ không mong muốn.

Cây cối xay cũng vậy, vì có tác dụng lợi tiểu, nhuận tràng. Nên những người có tình trạng sức khỏe dưới đây không nên dùng:

  • Người thận hư, tiểu nhiều trong ngày, nước tiểu trong.
  • Người đại tiện phân lỏng, nát, bị tiêu chảy.
  • Phụ nữ mang thai

Ngoài ra, những người bình thường khi sử dụng thảo dược này chữa bệnh cần lưu ý:

  • Không dùng quá liều lượng được kê, không uống nước thuốc đã để qua ngày.
  • Tham vấn ý kiến của thầy thuốc, bác sĩ trước khi dùng.
  • Nếu có bất kỳ biểu hiện bất thường, khó chịu nào trong quá trình sử dụng. Thì nên ngừng thuốc và lập tức đến cơ sở y tế uy tín để thăm khám, kiểm tra.
  • Tìm mua ở nơi uy tín, tránh mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng gây phản tác dụng.

Kết luận.

Qua bài viết trên chúng ta đã biết tác dụng của cây cối xay là gì và một số bài thuốc cụ thể cho nhiều chứng bệnh thường gặp nhất. Tuy nhiên, để tránh những tác dụng phụ không mong muốn. Thì tốt nhất bạn nên tham vấn ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng nhé!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.